تفاوت جیره غذایی بوقلمون با مرغ گوشتی

صنعت پرورش طیور، به ویژه مرغ گوشتی و بوقلمون، یکی از سودآورترین بخش‌ های کشاورزی و دامپروری است. با این حال، یکی از بزرگترین اشتباهاتی که برخی از پرورش‌ دهندگان تازه‌کار مرتکب میشوند، استفاده از جیره غذایی یکسان برای این دو پرنده است. تغذیه بیش از  $70\%$ از هزینه‌ های پرورش را شامل میشود و عدم شناخت تفاوت جیره غذایی بوقلمون با مرغ گوشتی  میتواند منجر به افت شدید راندمان، بروز بیماری‌ های متابولیک و حتی تلفات گسترده شود.

تفاوت جیره غذایی بوقلمون با مرغ گوشتی

در این مقاله تخصصی از کهن ترید (بزرگترین تامین‌ کننده نهاده‌ های دام و طیور)، قصد داریم به صورت علمی و کاربردی، تفاوت‌ های اساسی در فرمولاسیون خوراک این دو پرنده را بررسی کرده و نکات حیاتی که باید در زمان تغذیه رعایت کنید را آموزش دهیم.

۱. تفاوت‌ های فیزیولوژیک و الگوی رشد

برای درک تفاوت در جیره، ابتدا باید تفاوت در ذات این دو پرنده را بشناسیم:

• مرغ گوشتی: به گونه‌ ای اصلاح نژاد شده است که در یک دوره بسیار کوتاه (حدود 40  تا 45  روز) به وزن کشتار برسد. رشد آنها انفجاری است و دستگاه گوارش آنها باید توانایی هضم سریع جیره‌ های پرانرژی را داشته باشد.
• بوقلمون: دوره پرورش بوقلمون‌ های گوشتی بسیار طولانی‌ تر است (معمولاً بین 14  تا 20  هفته یا 100  الی 140  روز). آنها اسکلت‌ بندی بسیار درشت‌ تری دارند و رشد آنها در هفته‌ های اولیه کندتر، اما در ماه‌ های بعدی بسیار چشمگیر است.

۲. تفاوت در نیازهای پروتئینی و اسیدهای آمینه

مهمترین و بارزترین تفاوت جیره غذایی بوقلمون با مرغ گوشتی، در میزان پروتئین خام (Crude Protein) مورد نیاز آنهاست.

• پروتئین در جیره بوقلمون: جوجه بوقلمون‌ ها در هفته‌ های اول زندگی (دوره پیش‌دان یا Pre-starter) به سطح بسیار بالایی از پروتئین نیاز دارند. این میزان معمولاً بین  $26\%$ تا  $28\%$ متغیر است. دلیل این امر، نیاز شدید بدن پرنده به ساخت بافت‌ های عضلانی و پر درآوری در روزهای نخست است.
• پروتئین در جیره مرغ گوشتی: جوجه‌ های مرغ گوشتی در دوره آغازین خود نهایتاً به  $22\%$ تا  $23\%$ پروتئین نیاز دارند.

نکته کلیدی: تغذیه جوجه بوقلمون با دان مرغ گوشتی باعث کوتولگی، ضعف سیستم ایمنی، تاخیر در رشد و کانیبالیسم (همخواری) میشود. متقابلاً، دادن دان بوقلمون به مرغ گوشتی نه تنها توجیه اقتصادی ندارد، بلکه باعث فشار شدید به کلیه‌ ها و بروز نقرس در مرغ میشود.

۳. نیازهای انرژی (انرژی قابل متابولیسم)

با گذشت زمان و افزایش سن پرنده، نیاز به پروتئین کاهش و نیاز به انرژی افزایش می‌ یابد.

• در مرغ گوشتی، به دلیل رشد سریع، سطح انرژی جیره (ME) باید از همان ابتدا بالا باشد (حدود 3000  تا 3200  کیلوکالری در کیلوگرم).
• در بوقلمون‌ ها، در هفته‌ های اول انرژی جیره کمی پایینتر است تا پروتئین به خوبی جذب شود، اما در ماه‌ های پایانی پرورش (دوره فینیشر)، بوقلمون‌ ها به انرژی بسیار بالایی برای تجمع چربی عضلانی و وزنگیری نهایی نیاز دارند (گاهی تا 3300 کیلوکالری).

۴. مواد معدنی: کلسیم و فسفر

اسکلت بوقلمون باید وزن بسیار سنگینی (گاهی بیش از 20  کیلوگرم در نژادهای سنگین) را تحمل کند. بنابراین، ساختار استخوانی آنها باید بسیار مستحکم باشد.

• نیاز بوقلمون به کلسیم و فسفر قابل دسترس در مقایسه با مرغ گوشتی به مراتب بیشتر است.
• کمبود کلسیم، فسفر یا ویتامین D3  در جیره بوقلمون، به سرعت منجر به بیماری‌ های حرکتی، راشیتیسم (نرمی استخوان) و لنگش میشود که در نهایت پرنده را از رسیدن به آب و دان باز میدارد.

۵. حساسیت‌ های دارویی و سموم (نکته بسیار حیاتی)

یکی از خطرناک‌ ترین اشتباهات در مرغداری‌ ها، استفاده از باقی‌ مانده دان مرغ گوشتی برای بوقلمون‌ هاست.

در جیره مرغ‌ های گوشتی، معمولاً از داروهای کوکسیدیواستات (ضد کوکسیدیوز) از خانواده یونوفورها مانند سالینومایسین (Salinomycin) استفاده میشود.

• خطر مرگ: سالینومایسین برای بوقلمون‌ ها بسیار سمی و کشنده است. مصرف حتی مقدار کمی از دان مرغ گوشتی حاوی این دارو توسط بوقلمون، میتواند باعث مسمومیت شدید و تلفات گسترده در گله بوقلمون شود.

۶. تفاوت در ویتامین‌ های گروه B

بوقلمون‌ها به دلیل نیاز بالاتر به رشد پرها و عملکرد سیستم عصبی، به مقادیر بیشتری از ویتامین‌های گروه $B$ (به ویژه نیاسین، ریبوفلاوین و اسید فولیک) و همچنین کولین نیاز دارند. کمبود نیاسین در بوقلمون به سرعت باعث تورم مفاصل خرگوشی و تغییر شکل پاها می‌شود.

۷. فرم فیزیکی خوراک (پلت یا آردی؟)

هر دو پرنده به خوراک پلت واکنش بهتری نشان میدهند، اما اندازه پلت برای بوقلمون‌ ها در سنین بالا باید بزرگتر باشد. همچنین جوجه بوقلمون‌ ها در روزهای اول زندگی بینایی ضعیف‌ تری دارند و پیدا کردن دان آردی برایشان سخت است؛ بنابراین استفاده از دان کرامبل (پلت خرد شده) برای آنها الزامی است.

چه نکاتی را باید در تهیه جیره رعایت کنیم؟ (راهنمای عملی)

برای داشتن یک گله سالم، چه مرغ گوشتی و چه بوقلمون، رعایت نکات زیر الزامی است:

1. خرید نهاده‌ های باکیفیت: کیفیت سویا (به عنوان منبع اصلی پروتئین) و ذرت (به عنوان منبع انرژی) تاثیر مستقیمی بر ضریب تبدیل (FCR) دارد. شما میتوانید بهترین نهاده‌ های دامی را با ضمانت کیفیت از کهن ترید تهیه کنید.
2. استفاده از مکمل‌ های تخصصی: هرگز از مکمل‌ های ویتامینه-معدنی مرغ گوشتی برای بوقلمون استفاده نکنید. شرکت‌ های تولیدکننده، مکمل‌ های مخصوص هر پرنده را بر اساس نیازهای کاتالوگ همان نژاد تولید میکنند.
3. مدیریت آب مصرفی: بوقلمون‌ها تقریباً 2  تا 2.5  برابر مقدار خوراک مصرفی خود آب مینوشند. دمای آب و کیفیت آن مستقیماً روی هضم جیره تاثیر میگذارد.
4. رعایت دقیق فازهای تغذیه‌ای: جیره مرغ گوشتی معمولاً در 3  یا 4  فاز (پیش‌ دان، میان‌ دان، پس‌ دان) تنظیم میشود. اما جیره بوقلمون بسته به سن کشتار، ممکن است به 5  الی 6  فاز تغییر جیره نیاز داشته باشد تا همگام با تغییرات فیزیولوژیک پرنده پیش برود.

نتیجه‌ گیری

تفاوت جیره غذایی بوقلمون با مرغ گوشتی تنها به یک یا دو ماده محدود نمیشود، بلکه این دو پرنده از نظر ساختار هضمی، نیازهای اسید آمینه‌ ای، سطوح انرژی، نیازهای معدنی و حتی حساسیت‌ های دارویی کاملاً با یکدیگر متفاوت هستند. استفاده از جیره اختصاصی و بالانس شده برای هر پرنده، تنها راه رسیدن به بالاترین وزن، بهترین ضریب تبدیل و کمترین میزان تلفات است.

تیم متخصص کهن ترید، به عنوان یکی از پیشگامان تامین خوراک دام و طیور در کشور، آماده است تا باکیفیت‌ ترین نهاده‌ ها (ذرت، کنجاله سویا، ریزمغذی‌ها و…) را برای تنظیم دقیق جیره گله‌ های شما تامین نماید. برای مشاوره و خرید، همین امروز با کارشناسان ما تماس بگیرید.

سوالات متداول (FAQ)